Sprawozdanie z działalność Sekcji Ds. Nieswoistych Zapaleń Jelit PTGHiŻD za lata 2012-2014.

Sekcja ds. Nieswoistych Zapaleń Jelit PTGHiŻD od 18.05.2012 roku i walnego zebrania członków Towarzystwa podczas VII Kongresu PTGHiŻD w hotelu Ossa, k. Rawy Mazowieckiej kontynuowała swoją działalność w kadencji 2012-2014 w ponownie wybranym składzie: przewodnicząca-prof. dr hab. n. med. Barbara Iwańczak, sekretarz – dr Tomasz Pytrus. W pierwszym etapie działań kontynuowano weryfikację członków sekcji. Na podstawie danych adresowych uzyskanych z Zarządu Głównego PTGHiŻD i zgłoszonych przez osoby zainteresowane formularzy uczestnictwa, do sekcji zgłosiło się 45 członków. Zaktualizowana baza adresowa pozwoliła na bieżący kontakt ze wszystkimi osobami zainteresowanymi problematyką nieswoistych zapaleń jelit u dzieci. Członkowie sekcji w kadencji 2012-2014 podobnie jak poprzednio wykazali się bardzo dużą aktywnością naukową, organizacyjną oraz edukacyjną. Jej przejawem był aktywny udział w konferencjach naukowych związanych z tematyką zapaleń jelit, a szczególnie dotyczących tej problematyki w populacji pediatrycznej. Należy tu wymienić coroczną konferencję ECCO (2012-Barcelona, 2013-Wiedeń, 2014-Kopenhaga), kongresy ESPGHAN (2012-Sztokholm, 2013-Londyn), kongresy UEGW (2012-Amsterdam, 2013-Berlin) oraz kongres Digestive Disease Week (2012-San Diego, 2013-Orlando). W większości z nich członkowie sekcji brali aktywny udział w postaci prezentowanych doniesień ustnych lub w sesji plakatowych. Równie aktywny był udział w konferencjach krajowych. Wiele z nich miało w swoim programie oddzielne sesje poświęcone wyłącznie tematyce zapaleń jelit np. Poznańskie Dni Gastroenterologiczne-Poznań, Wrocławska Wiosna Gastrologiczna-Wrocław, Białostockie Dni Gastroenterologiczne-Białystok. W dniach 19 i 20 kwietnia 2013 we Wrocławiu Sekcja ds. Nieswoistych Zapaleń Jelit PTGHiŻD oraz II Katedra i Klinika Pediatrii, Gastroenterologii i Żywienia Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu zorganizowały II Sympozjum Naukowe pt. „Aktualne problemy leczenia biologicznego nieswoistych zapaleń jelit” oraz XII Sympozjum pt. „Postępy w gastroenterologii, hepatologii i żywieniu”. Wykład inauguracyjny pt. „Cele strategiczne leczenia nieswoistych zapaleń jelit” wygłosił prof. dr hab. Witold Bartnik. W trakcie obrad przedstawione zagadnienia dotyczyły perspektyw leczenia biologicznego zarówno u dzieci z chorobą Leśniowskiego-Crohna jak chorych z wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego (dr hab. J. Kierkuś), zastosowania enterografii w diagnostyce zmian chorobowych w jelicie cienkim w chorobie Leśniowskiego-Crohna (prof. B. Iwańczak, dr E. Nienartowicz), problematyki zakażeń Clostridium difficile w nieswoistych zapaleniach jelit (dr K. Akutko, prof. B. Iwańczak), niepowodzeń leczenia chorych z nieswoistymi zapaleniami jelit (prof. L. Paradowski). W kolejnych sesjach przedstawiono znaczenie czynników genetycznych w nieswoistych zapaleniach jelit o ciężkim przebiegu (prof. P. Socha), występowanie niedokrwistości oraz zaburzeń krzepnięcia w tej grupie chorych (dr dr K. Akutko, dr E. Krzesiek, prof. B. Iwańczak). W sympozjum pt. „Postępy w gastroenterologii, hepatologii i żywieniu” wygłoszone wykłady dotyczyły żółtaczek patologicznych okresu noworodkowego (prof. I. Jankowska), refluksu gardłowo-krtaniowego (prof. K. Fyderek), roli kwasu mlekowego w leczeniu chorób przewodu pokarmowego (prof. J. Ryżko). W kolejnych sesjach omówiono szczegółowo zagadnienia związane z alergią pokarmową (prof. M. Kaczmarski), zalecenia żywieniowe u dzieci do 3 lat (prof. P. Socha), zagrożenia chorobami cywilizacyjnymi u chorych na celiakię (prof. J. Socha). Następne wykłady dotyczyły choroby trzewnej opornej na leczenie dietetyczne (prof. F. Iwańczak) oraz roli witaminy D3 w patologii chorób wieku rozwojowego ( prof. K. Wąskowska-Królikowska).

Członkowie sekcji brali również aktywny udział w organizowanych Spotkaniach Krajowego Rejestru Pacjentów z Chorobą Leśniowskiego-Crohna pod patronatem Konsultanta Krajowego w dziedzinie Gastroenterologii. Spotkania te, cyklicznie odbywają się z udziałem czołowych ekspertów z kraju i z zagranicy stanowiąc doskonałą formę wymiany doświadczeń i poszerzenia wiedzy w tym zakresie. Rejestr w roku 2013 był prowadzony przez prof. G. Rydzewską oraz prof. B. Iwańczak, odpowiedzialną za część pediatryczną spotkania. W dniach 16-17 marca 2014 roku odbyło się jubileuszowe spotkanie związane z 10-leciem istnienia Krajowego Rejestru Pacjentów z Choroba Leśniowskiego-Crohna. Na poszczególnych posiedzeniach rejestru poza znanymi ekspertami w dziedzinie nieswoistych zapaleń jelit swoje wykłady wygłosili również uczeni, którzy nie są lekarzami, a ich szeroka wiedza stanowiąc inny punkt widzenia również może być pomocna w postępowaniu (prof. J. Bralczyk-językoznawca, prof. J. Vetulani-psychofarmakolog, neurobiolog). Na kolejnych spotkaniach rejestru w programie uwzględniano zagadnienia dotyczące nieswoistych zapaleń jelit u dzieci w postaci prezentacji trudnych przypadków, czy też w formie wykładów poświęconych najbardziej istotnym zagadnieniom. Dodatkowo w roku 2013 w trakcie kolejnego spotkania rejestru odbyło się robocze spotkanie członków sekcji ds. Nieswoistych Zapaleń Jelit PTGHiŻD. Celem spotkania, w którym udział wzięli wszyscy najbardziej aktywnie działający członkowie, było zaplanowanie wspólnych zadań badawczych, wstępna ocena aktualnie realizowanych projektów wieloośrodkowych oraz omówiono wstępne założenia programu specjalizacji z gastroenterologii dziecięcej (prof. J. Ryżko, prof. P. Socha). Ponadto corocznie od 2013 roku jest organizowana w Warszawie przez Polską Fundację Gastroenterologii konferencja post-ECCO plus, która stanowi podsumowanie najważniejszych informacji oraz nowości w zakresie nieswoistych zapaleń jelit, które przedstawiono na ostatnim kongresie ECCO.

Warta odnotowania jest duża aktywność członków sekcji w realizacji międzyośrodkowych projektów badawczych poświęconych tematyce zapaleń jelit. Obecnie realizowane są wieloośrodkowe badania dotyczące tematyki szczepień ochronnych w nieswoistych zapaleniach jelit u dzieci (dr hab. P. Albrecht, dr A. Banaszkiewicz)

Godna podkreślenia jest duża aktywność Towarzystwa i Sekcji w zakresie edukacji pacjentów i rodziców dzieci z nieswoistymi zapaleniami jelit. W wielu ośrodkach gastroenterologii dziecięcej organizowane są corocznie konferencje edukacyjne, których zadaniem jest praktyczne przybliżenie wielu zagadnień związanych z leczeniem nieswoistych zapaleń jelit u dzieci. Konferencje te stanowią doskonałą platformę wymiany informacji pomiędzy lekarzem, a pacjentem i jego opiekunem i są organizowane przez poszczególne zespoły klinik lub przy współudziale Polskiego Towarzystwa Wspierania Osób z Nieswoistymi Zapaleniami Jelit „J-elita”. Biorą w nich udział eksperci z dziedziny: gastroenterologii, chirurgii, mikrobiologii, dietetyki i psychologii, co spotyka się z bardzo dużym zainteresowaniem ze strony pacjentów i ich rodziców. Największą aktywnością w tym okresie wykazały się ośrodki z Krakowa, Katowic, Warszawy, Gdańska i Wrocławia. Szczególnie we Wrocławiu, który ma najdłuższą w kraju tradycję organizowania tego typu spotkań w dniu 11 stycznia 2014 odbyła się już VI z kolei konferencja, a wykład inauguracyjny wygłosił prof. dr hab. Józef Ryżko, kierownik Kliniki Gastroenterologii, Hepatologii Centrum Zdrowia Dziecka w Warszawie. Z pewnością idea tego typu niezwykle praktycznych spotkań powinna być kontynuowana w przyszłości.
Działalność naukowa członków sekcji zaowocowała powstaniem wielu ważnych publikacji na temat nieswoistych zapaleń jelit u dzieci opublikowanych w czasopismach krajowych i międzynarodowych ze współczynnikiem IF. Niektóre z nich miały charakter nowatorski i stanowią obecnie istotne pozycje w literaturze międzynarodowej. W latach 2012 – 2014 największą aktywnością w tym zakresie wykazali się koledzy: dr A. Banaszkiewicz, dr hab. Kierkuś, dr hab. U. Grzybowska-Chlebowczyk dr M. Sładek. Ponadto dr M. Sładek uczestniczyła w opracowaniu aktualnych zaleceń dotyczących diagnostyki w ramach europejskiej grupy ds. Nieswoistych Zapaleń Jelit ESPGHAN.

Sekretarz Sekcji
Dr n. med. Tomasz Pytrus

Przewodnicząca Sekcji Ds. Nieswoistych Zapaleń Jelit PTGHiŻD
Prof. dr hab. Barbara Iwańczak